Ndiheni vazhdimisht të lodhur, nuk flini mirë ose e keni të vështirë të përqendroheni? Këto shqetësime shpesh i atribuohen punës së tepërt apo ritmit të përditshëm, por në disa raste mund të jenë shenja të stresit të zgjatur.
Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) paralajmëron se stresi nuk ndikon vetëm në gjendjen emocionale. Ai mund të shkaktojë edhe simptoma fizike, duke përfshirë dhimbje koke, shqetësime të stomakut, ndryshime të oreksit dhe probleme me gjumin.
Tema po merr vëmendje të veçantë në prag të 10 tetorit, Ditës Botërore të Shëndetit Mendor, e cila këtë vit i kushtohet dëgjimit të përvojave të njerëzve që jetojnë me probleme të shëndetit mendor.
Sipas OBSH-së, stresi është një reagim natyror ndaj situatave të vështira. Në nivele të kufizuara, ai mund të na ndihmojë të përballojmë sfidat, por kur vazhdon për një kohë të gjatë, mund të ndikojë negativisht në shëndetin fizik dhe mendor.
Një nga shenjat më të zakonshme është vështirësia për të fjetur. Njerëzit që përjetojnë stres mund ta kenë të vështirë të bien në gjumë, të zgjohen shpesh gjatë natës ose të ndihen të lodhur edhe pas pushimit.
Problemet me përqendrimin janë një tjetër sinjal. OBSH shpjegon se stresi mund ta bëjë më të vështirë kryerjen e detyrave të zakonshme dhe marrjen e vendimeve.
Ndryshimet në humor, nervozizmi dhe ndjenja e vazhdueshme e shqetësimit mund të shfaqen krahas simptomave fizike.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se këto shenja nuk tregojnë automatikisht se një person vuan nga stresi. Simptoma të ngjashme mund të shkaktohen edhe nga probleme të tjera shëndetësore, ndaj vlerësimi mjekësor është i rëndësishëm kur ato vazhdojnë.
OBSH këshillon që njerëzit të kërkojnë ndihmë profesionale kur shqetësimet bëhen të vazhdueshme ose fillojnë të ndikojnë në punë, marrëdhënie dhe aktivitetet e përditshme.
Për menaxhimin e stresit, organizata rekomandon ruajtjen e një rutine të qëndrueshme, aktivitetin e rregullt fizik, gjumin e mjaftueshëm dhe kontaktin me familjarët apo miqtë.
Edhe kufizimi i kohës së kaluar duke ndjekur lajme ose përmbajtje shqetësuese në rrjetet sociale mund të ndihmojë, veçanërisht kur këto aktivitete rrisin ankthin.
Ndërkohë, fushata ndërkombëtare e Ditës Botërore të Shëndetit Mendor 2026 ka si mesazh qendror dëgjimin e njerëzve me përvoja të drejtpërdrejta të problemeve të shëndetit mendor.
OBSH kërkon që këta persona të përfshihen jo vetëm në diskutime publike, por edhe në vendimet që ndikojnë në shërbimet dhe trajtimet që marrin.
Mesazhi për publikun është i qartë: lodhja, pagjumësia dhe ndryshimet e vazhdueshme emocionale nuk duhen injoruar. Identifikimi i shkakut dhe kërkimi i ndihmës në kohë mund të bëjnë një ndryshim të rëndësishëm në cilësinë e jetës.
