Evropa po përgatitet për kalimin në orën dimërore. Të dielën, më 25 tetor 2026, shumica e vendeve evropiane do t'i kthejnë akrepat një orë prapa, duke përfunduar periudhën e orës verore.
Në vendet e Evropës Qendrore, përfshirë Gjermaninë, Francën, Italinë, Austrinë dhe Zvicrën, në orën 03:00 akrepat do të kthehen në 02:00.
Kjo do të thotë se nata do të zgjasë një orë më shumë, ndërsa perëndimi i diellit do të ndodhë më herët sipas orës zyrtare.
Sipas Komisionit Evropian, ndryshimi sezonal i orës vazhdon të zbatohet në vendet anëtare të Bashkimit Evropian, pavarësisht diskutimeve shumëvjeçare për heqjen e tij.
Cilat vende do ta ndryshojnë orën?
Ndryshimi do të zbatohet në të gjitha vendet e Bashkimit Evropian, përfshirë Gjermaninë, Francën, Italinë, Spanjën, Poloninë dhe Holandën.
Edhe Mbretëria e Bashkuar, Norvegjia, Zvicra dhe shumica e vendeve të Ballkanit do të kalojnë në orën dimërore.
Kosova dhe Shqipëria gjithashtu do t'i kthejnë akrepat një orë prapa më 25 tetor.
Megjithatë, jo të gjitha vendet evropiane e zbatojnë këtë praktikë. Islanda, Rusia dhe Bjellorusia nuk e ndryshojnë orën sipas sezonit.
Pse ndryshohet ora dy herë në vit?
Ndryshimi sezonal i orës u përhap historikisht me synimin për të shfrytëzuar më mirë dritën natyrore dhe për të kursyer energji.
Megjithatë, përfitimet ekonomike dhe energjetike të kësaj praktike vazhdojnë të debatohen.
Sipas Parlamentit Evropian, studimet moderne kanë treguar se kursimet e energjisë mund të jenë relativisht të kufizuara dhe ndryshojnë sipas vendit.
Çfarë ndodh me organizmin?
Ndryshimi i orës mund të ndikojë përkohësisht në ritmin biologjik të njeriut.
Sipas Akademisë Amerikane të Mjekësisë së Gjumit, ndryshimet sezonale të orës mund të çrregullojnë gjumin dhe ritmin cirkadian.
Megjithatë, kalimi në orën dimërore zakonisht konsiderohet më i lehtë për organizmin sesa kalimi në orën verore, pasi njerëzit fitojnë një orë shtesë.
Ekspertët rekomandojnë ruajtjen e një orari të qëndrueshëm të gjumit dhe ekspozimin ndaj dritës natyrore gjatë mëngjesit.
A do ta heqë Evropa ndryshimin e orës?
Debati për heqjen e ndryshimit sezonal vazhdon prej vitesh.
Në vitin 2019, Parlamenti Evropian mbështeti një propozim për përfundimin e kësaj praktike.
Megjithatë, propozimi nuk është miratuar përfundimisht nga institucionet përkatëse të BE-së.
Një nga vështirësitë kryesore lidhet me koordinimin mes vendeve, pasi vendimet e ndryshme për orën standarde mund të krijojnë probleme për transportin, tregtinë dhe komunikimin ndërkombëtar.
Për këtë arsye, sistemi aktual vazhdon të mbetet në fuqi.
Kur ndryshon ora në SHBA?
Shtetet e Bashkuara nuk e ndryshojnë orën në të njëjtën datë me Evropën.
Në shumicën e shteteve amerikane, kalimi në orën standarde do të ndodhë të dielën, më 1 nëntor 2026.
Në orën 02:00 të mëngjesit, akrepat do të kthehen në 01:00.
Megjithatë, Hawaii dhe pjesa më e madhe e Arizonës nuk e zbatojnë ndryshimin sezonal të orës.
Kjo krijon një periudhë njëjavore gjatë së cilës diferenca kohore mes Evropës dhe shumë qyteteve amerikane ndryshon përkohësisht.
Çfarë duhet të bëjnë qytetarët?
Shumica e telefonave inteligjentë, kompjuterëve dhe pajisjeve të lidhura me internetin e ndryshojnë automatikisht orën.
Megjithatë, orët tradicionale dhe disa pajisje elektronike mund të kërkojnë rregullim manual.
Për personat që udhëtojnë ndërkombëtarisht ose kanë takime me partnerë në zona të ndryshme kohore, rekomandohet kontrollimi i orareve gjatë periudhës së ndryshimit.
Kalimi në orën dimërore do të ndodhë më 25 tetor në Evropë dhe më 1 nëntor në shumicën e SHBA-së, ndërsa debati për të ardhmen e kësaj praktike mbetet i hapur.
